O Leonard Susskind είναι ένας από τους μεγαλύτερους εν ζωή φυσικούς και θεωρείται ένας από τους πατέρες της θεωρίας χορδών. Ο ίδιος μίλησε για τους λόγους που ο άνθρωπος δεν θα πάει στον Άρη και γιατί δεν πρέπει να πάει στον Άρη, βάζοντας ένα τέλος στις φιλοδοξίες των ΗΠΑ και φυσικά του Elon Musk. Μια επανδρωμένη αποστολή στον Άρη είναι δυνατή, όμως όχι αν μας ενδιαφέρει η υγεία των αστροναυτών και η ασφάλειά τους. Έτσι, ο μεγάλος φυσικός και καθηγητής του Stanford εξηγεί τους λόγους για τους οποίους μια αποστολή στον Άρη είναι εξαιρετικά απίθανη, λόγω θεμελιωδών νόμων της φυσικής.
Το Εμπόδιο της Ακτινοβολίας
Όπως σας έχουμε πει και εμείς παλαιότερα άρθρα μας, ο Άρης, σε αντίθεση με τη Γη δεν έχει μαγνητικό πεδίο, ούτε καν πυκνή ατμόσφαιρα, ώστε να προστατεύεται από την κοσμική ακτινοβολία και μάλιστα γνωρίζουμε πάρα πολύ καλά πόσο. Στη Γη δεχόμαστε περίπου 2.4mSv ακτινοβολίας τον χρόνο, όμως ένα ταξίδι μετ’ επιστροφής στον Άρη, θα εξέθετε το πλήρωμα σε 300-600 mSv ακτινοβολίας, δηλαδή 125-250 φορές υψηλότερη ετήσια δόση, σε μόλις δύο χρόνια. Μόνο το ταξίδι στον Άρη χρειάζεται 9 μήνες για να φτάσουμε και αρκετά παραπάνω για να γυρίσουμε. Φυσικά δεν αναφέρουμε τα σενάρια μόνιμης παραμονής στον πλανήτη, όπου η έκθεση στην κοσμική και ηλιακή ακτινοβολία είναι πιο παρατεταμένη.
Το μεγαλύτερη πρόβλημα είναι στα σωματίδια HZE, δηλαδή τα σωματίδια υψηλής ενέργειας στο διάστημα. Τέτοια είναι οι πυρήνες σιδήρου, που προκαλούν μη αναστρέψιμες βλάβες στο DNA και τα κύτταρα, και αυτό αν δεν είναι εν μέσω κάποια ηλιακής καταιγίδας. Σε αυτή την περίπτωση αυτά τα σωματίδια μπορούν να σκίσουν τους ιστούς και τις μεμβράνες στο σώμα μας, δημιουργώντας σοβαρά προβλήματα, μέχρι και θάνατο.
Ταυτόχρονα, η NASA εκτιμά πως ο κίνδυνος καρκίνου από αυτή την ακτινοβολία, αυξάνεται κατά 5% με 20%, ένα ποσοστό ανάλογο με αυτό που έχει κάποιος που καπνίζει πολύ βαριά για 40 χρόνια.
Εδώ θα μπορούσε κάποιος να πει, πως το σκάφος έχει θωράκιση και πως οι αστροναύτες θα είναι μια χαρά, όμως δεν δουλεύει έτσι ακριβώς. Η θωράκιση του σκάφους έχει τεράστιο βάρος. Τα φύλλα αλουμινίου που χρησιμοποιούνται έχουν μεγάλο βάρος, κάτι που καθιστά την εκτόξευση αδύνατη με την σημερινή τεχνολογία.
Μέχρι και σήμερα δεν έχουμε κάνει πειράματα για να δούμε τις πραγματικές επιπτώσεις της μακροχρόνιας παραμονής στο διάστημα, από την ακτινοβολία. Το δεδομένα μας έρχονται από τους αστροναύτες των αποστολών Apollo, που ήταν ολιγοήμερες αποστολές, ενώ οι αστροναύτες του ISS είναι σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη και άρα μέσα στην προστατευτική φούσκα του πλανήτη μας.
Το πρόβλημα με την ενέργεια και την πρόωση
Εδώ έρχεται ένα ακόμα τεράστιο πρόβλημα, που είναι το ότι δεν έχουμε μέχρι στιγμής πυραύλους ικανούς να μεταφέρουν μέχρι τον Άρη τόσο μεγάλο βάρος. Σύμφωνα με τους νόμους του Νεύτωνα, που χρησιμοποιούνται στο μεγαλύτερο μέρος εκτοξεύσεων και των διαστημικών ταξιδιών, όσο περισσότερο βάρος θέλουμε να μεταφέρουμε, χρειαζόμαστε εκθετικά περισσότερα καύσιμα. Όμως, αυτά τα καύσιμα προσθέτουν επιπλέον βάρος, που και αυτό χρειάζεται να απογειωθεί και κάπως έτσι, τα απαραίτητα καύσιμα γίνονται τρομερά βαριά.
Συγκεκριμένα, οι χημικοί πύραυλοι απαιτούν τεράστια μάζα εκτόξευσης, 10-20 φορές αυτή του ωφέλιμου φορτίου. Θεωρητικά έχουμε εναλλακτικές τεχνολογίες, όπως οι πυρηνικοί πύραυλοι και οι πύραυλοι ιόντων, όμως μέχρι στιγμής δεν κάνουν για αυτή τη δουλειά. Οι πυρηνικοί πύραυλοι έρχονται με περιορισμούς λόγω ασφαλείας και νομοθεσίας, ενώ ο πύραυλοι ιόντων, αν και δίνουν πρόωση για μεγάλα χρονικά διαστήματα, δεν είναι ακόμα αρκετά ισχυροί για να μεταφέρουν τόσο βάρος.
Οι περιορισμοί του ανθρώπινου σώματος και γιατί ο άνθρωπος δεν αντέχει στον Άρη
Τα σώματά μας έχουν εξελιχθεί έτσι, ώστε να λειτουργούν στην βαρύτητα της Γης, δηλαδή στο 1g. Στο διάστημα όμως, με την έλλειψη βαρύτητας αρχίζουν να εμφανίζονται σοβαρά προβλήματα, όπως η μείωση της οστικής πυκνότητας, με 1-2% να μειώνεται κάθε μήνα που περνάει στο διάστημα. Παράλληλα, λόγω της έλλειψης βαρύτητας, οι μύες μας ατροφούν και το ανοσοποιητικό μας σύστημα καταρρέει.
Ταυτόχρονα, εμφανίζονται σοβαρά προβλήματα στο καρδιαγγειακό σύστημα, το οποίο μπορεί να μην επανέλθει ποτέ στα φυσιολογικά. Αυτά με τη σειρά τους δημιουργούν προβλήματα στην όραση. Υπολογίζεται πως ένα ταξίδι 2.5 ετών για να πάει ο άνθρωπος στον Άρη, θα φέρει πίσω έναν άνθρωπο με κατεστραμμένο σώμα, σοβαρή οστεοπόρωση και γενικά με κατεστραμμένη υγεία. Πιθανότατα ένας άνθρωπος που θα πάει στον Άρη, είναι καταδικασμένος.
Τελικά γιατί να πάει ο άνθρωπος μέχρι τον Άρη;
Ο μόνος λόγος για να πάνε άνθρωποι μέχρι εκεί είναι κυρίως το γόητρο της χώρας που θα επιχειρήσει να το κάνει ή για να καλύψει τον εγωισμό δισεκατομμυριούχων που το είχαν σαν όνειρο παιδιά. Αρχικά μια επανδρωμένη αποστολή στον Άρη υπολογίζεται από την NASA πως θα κοστίσει περίπου 500 δισεκατομμύρια και φυσικά ο γνωστός δισεκατομμυριούχος που θέλει να πάει τον άνθρωπο στον Άρη, δε σκοπεύει να βάλει αυτά τα λεφτά από την τσέπη του, αλλά να πάρει μεγάλο μέρος αυτών των χρημάτων από το κράτος, για να φτιάξει έναν πύραυλο που θα σηκώσει τόσο βάρος.
Βλέποντας πως τα περί αποικισμού είναι πρακτικά αδύνατα και πως οι προηγούμενες δηλώσεις του ήταν ένα μάτσο ανοησίες, που λέει κάποιος χωρίς γνώσεις, ο Musk έχει στραφεί τώρα στη δημιουργία ρομπότ, που είναι και ο μόνος ρεαλιστικός τρόπος να πάμε στον Άρη και να τον μελετήσουμε όπως θα έκανα οι άνθρωποι. Έτσι, μπορούν να πάνε αστροναύτες ρομπότ και να κάνουν ότι ακριβώς κάνουν οι άνθρωποι, χωρίς τον κίνδυνο να πεθάνουν εκεί.
Ο Άρης άλλωστε είναι ένα ταξίδι που μπορεί να μην έχει επιστροφή. Η Σελήνη είναι αρκετά κοντά μας και αν συμβεί κάτι, η επιστροφή είναι μόλις τρεις μέρες απόσταση. Η Άρης όμως χρειάζεται 9 μήνες για να πάμε και 1.2 μήνες για να γυρίσουμε, οπότε αν κάτι πάει στραβά, οι αστροναύτες θα είναι μόνοι τους. Ταυτόχρονα, κάθε σήμα που στέλνουμε μέχρι τον Άρη, χρειάζεται 20 λεπτά για να φτάσει, οπότε και η επικοινωνία είναι τρομερά δύσκολη.
Συμπεράσματα
Σύμφωνα με τον Susskind, με τον οποίο συμφωνώ απόλυτα, ο άνθρωπος δεν πρέπει να πάει στον Άρη, αφού είναι εξαιρετικά εχθρικός για εμάς και το σώμα μας. Οι ιδέες του αποικισμού είναι τρομερά υπερτιμημένες και ακόμα και αν καταφέρουμε να φτιάξουμε ατμόσφαιρα στον πλανήτη, θα λείπει κάτι τρομερά βασικό, που είναι το μαγνητικό του πεδίο. Αυτός είναι και ο λόγος που οι επιστήμονες αναζητούν άλλους πλανήτες, που να έχουν ήδη ατμόσφαιρα και μαγνητικό πεδίο και ας είναι αρκετά μακριά. Γιατί η τεχνολογία και η ανάπτυξη των σκαφών είναι στο χέρι μας. Η μορφολογία ενός πλανήτη όμως δεν είναι.
Μπορεί όσα μας λέει ο Musk να φαντάζουν όμορφα και ένα καλό μέλλον για την ανθρωπότητα, που θα έχει Starlink στον Άρη (ναι το έχει πει και αυτό), όμως η φυσική έρχεται να γκρεμίσει αυτό το αφήγημα. Ο άνθρωπος δε μπορεί να έχει αποικίες στον Άρη, τουλάχιστον όχι στο ορατό μέλλον. Για αυτό μήπως να αρχίσουμε να προστατεύουμε τον πλανήτη μας αντί να κοιτάμε πως θα πάμε σε έναν πλανήτη που δεν μπορούμε;
Οι άνθρωποι έχουν συναισθήματα και οικογένειες για να γυρίσουν πίσω, τα ρομπότ όχι. Για αυτό μπορούμε να εξερευνήσουμε με τρόπους που είναι ασφαλείς και αποδοτικοί, χωρίς να μπει η ζωή κανενός σε κίνδυνο. Τα υπόλοιπα είναι μικροπολιτικές δισεκατομμυριούχων και πολιτικών, που το εγώ τους επιβάλει να γραφτούν στην ιστορία.
https://techmaniacs.gr/
